Erikaren Bitakora

Hilabete askotan, Hegoafrikako udal ospitale bateko 311. gelako madarikazioan sinetsi izan dute bertakoek. Goizero zaintza intentsiboetarako gela horretan hilotz bat aurkitzen zuten ostiraletan, hutsik egin gabe. Egia da paziente guztiek tratamendu larriak jasan zituztela, baina ez zeuden hiltzeko arriskuan. Mediku-taldea, harrituta, airearen kutsadura bakteriologikoa izan ote zitekeen pentsatzen hasi zen. Biktima ugarien familiek eskatuta, agintariek ikerketa bat eskatu zuten.
311. gelan, bitartean, ostiralero hilotz bat aurkitzen jarraitu zuten, eta azkenean, erizain edo mediku ero baten ekintza ote zen susmatzen hasi zirenez, gelan ezkutaleku bat prestatzea bururatu zitzaien, zer gertatzen zen ikusteko…
Egunak pasa eta guztion artean eskutalekua prestatzen hasi ziren baina inoiz ezzuten bukatzen. Goiz batean, hospitale hartako mediku bat konturatu egin zen aurreko egunean egindako zatia desegina zegoela eta hoartaraztean beste mediku bati komentatu zion, baina honek ezetz esaten zion, aurreko egunean gutxi egingo zutela erantzun zion. Honek arrituta buelta eman zuen eta besteekin joan zen ezkutalekua eraikitzen jarraitzekobaina gauza batez ohartaratu zen, hitz egin zuen medikuak eskin batean zegoen barre egiten lagundu gabe.
Asteak pasatzen zioazen eta ostiralero hilotz berri bat aurkitzen zuten hospitalekoek. Astelehen batean besteen desberdina izan zen, mediku batek giltzak artu zituen eta hospitalea irekiko zuen momentuan itzal bat ikusi zuen hospitale barruan lurrean etzalita. Pixkanaka-pixkanaka ate bat ireki zuen eta burua sartu zuenean, lengo medikua ikusi zuen. Lurrean etzanda zegoen, eskuan labana sorrotz bat zeukan eta bestean ohar bat zeukan. Medikuak hilotzarengana hurbildu zen, oharra hartu eta irakurtzen hasi zen:
“Ez dut sentitzen egin dudan min guztia. Ondo pasatu dut eta gainera, ez duzue asmatu nik izan naizela jendea hiltzen nenbilena.Erotuta nago!!!

Ortuella ezagutzeko eta eguna ondo igarotzeko gauza ugari egin daitezke. Ortuellan Gorbea aretoa eraiki berria dago, bertan ostegun arratsaldero filme desberdin bat ikus daiteke, batxarrak eta ikastaroak ere egiten dira. Monumentuak ere badaude, anbulategiaren ondoan “La flor truncada” izeneko monumentua ikus daiteke. Monumentu honek, ikastola zaharrak estanda egin zutenean eraiki zen oroitzapen modura eta gaur egun, eskolak zeuden lekuan, polikiroldegi berria eraiki dute. Beste monumentu batzuk ere ikusgarriak dira mehatzariarena, Katalina Gibaja irakaslearena…
Gero, herriaren goialdean, barrakoia dago; bertan buelta bat eman daiteke eta eguraldia ona bada, barbakoak eta askaldegiak erabili daitezke. Paseo bat ematen, hilerriaren aloban, ur depositua ikus daiteke eta beherago, bidegorria dago. Bidegorritik, Gallartara, Muzkizera, Portugaletera eta abarratara heldu daiteke.
Ortuellako alboko auzoak ere bisita daitezke Aiega, Bañales, La Ralera, Golifar… Urioste, adibidez, auzo txiki bat da, bertan baserri txikiak daude eta gaur egun txalet ugari eraikitzen hari dira; San Bernabe ermita etaArretxabeletako etxea ere ikus dezakezu.
Nocedalen, ikastola zahar bat ikus daiteke, orain ez dira bertan klaseak ematen baina, zentru social baten modura erabiltzen da. Bertan ere, eliz zahar bat dago eta ia aloban frontoi berria eraiki dute orain duela denbora gutxi.

Aurreko urtean Geronara joan nintzen, nire gurasoekin eta nire nebarekin. Bidaia oso luzea egin zitzaidan, baina ailegatu ondoren oso ondo pasa nuen. Bertan apartamentu bat alokatu genuen eta terrazatik, portua eta hondartza osoa ikusten zen.
Egun guztietan eguzkia egiten zuen, eta hondartzara joaten ginen, eguzkia hartzera eta bainu bat hartzera. Hondartzaren albo batean eskenatoki bat zegoen eta goizetan aerobik-a egin ahal zen. Itsasoaren erdian plataforma bat zegoen.
Arratsaldeetan, jan ondoren, buelta bat ematera joaten ginen alboko herrietatik. Gauean hondartzara bueltatzen ginen eta arrantzan aritzen ginen, baina arrain gutxi hartzen genituen.

1.-Konturatu hiru poemotan zentzumen bakar batekin jolasten dela. Zeinekin? Zein modutan?
Entzumenarekin. Lehenengo poeman, bi aldiz errepikatzen esaldi berbera; bigarrenean, entzuten ez duen arren minutu bat isilaldia egiten diotela; eta hirugarren poeman; ezin du hitz egin harreta umeengan daukalako.

2.-Hirugarren atalaren gonbitari jarraituz, irudikatu duzun emakumeak zer esango lukeen estilo zuzenean idatziz, bakarrizketa labur bat idatzi.
Ez dut guztoko horrela bizitzea, egun guztian zehar emen, etxean sartuta, etxea garbitzen eta umeak zaintzen. Nire umeak asko maite ditut, baina ere gustatuko litzaidake kalera irtetea, jendearekin hitz egitea eta ondo pasatzea. Gauetan ez didazue kalean ikusiko, umeak oheratu izango behar ditudalako eta oso nekatuta egongo naizelako kalera irtetzeko.

Iritzi pertsonala
Nire ustez ospakizun hau ospatzea ondo dago alde batetik, emakumeak ere, beste norbaitek besalako eskubide berberak dituelako. Emakumeak errespetatuak izan behar dira, beste norbaitek besala eta oportunitate berberak euki behar ditu. Baina gaur egun, oraindik desberdintasun ugari daude gizon eta emakumeen artean; adibidez lanean lanpostu batzuetan, beherako mahai batean jartzen dizkiote eta gizonei baino soldata gutxiago ematen dizkiote; baina beste aldetik festa hau ez zen ospatu behar. Ospatuko ez bazen, horrek esango nahi zuen, denok eskubide berberak izango genituela eta berdin tratatuko gintuztela.

Urte honetako inauterietan, talde bat osatuz, Farruquitoren ezkontzako partaideetaz mozorratu ginen. Nire jantzia, oialez eginda zegoen, koloreak zuria, laranja, berdeaeta beste askotakoak zituen. Ilea kizkurtu nuen eta ezkerreko aldean ilea bildu nuen, gainean hiru luma laranja nituelarik.

Ahalguztiduna izango banintz, Hamiltonera, Australia, joango nintzateke. Bertan, ingelesa ikasi, hondartzara joan eta ondo pasatuko nuke. Munduan zehar ere ibiliko nintzateke, eta leku ezezagunak eta exotikoak ezagutuko nituzke.
Pediatria ere ikasiko nuke, eta lagunekin festa izugarria egingo nuke.
Baina lehenengo egingo nukeena, behar duen jendeari laguntzea izango litzateke eta pediatrako karrera eukiko banu, umeak eta helduak lagunduko nituzke; txertoak ematen etab.
Afrikara joango banintz, nirekin batera ura, janaria eta arropa erosoa eramango nituzke, bertan dagoen jendeari emateko eta gosea edo arropa falta gehiago ez eukiteko.
Nire lagunei ere lagunduko nieke eta nire neba, nirekin eramango nuke bidaia guztietara eta jolas parke guztietara.
Ahal guztiak izango banitu, etxe handi bat erosiko nuke, alboan igerileku bat eta zalditegi bat eukiko dituena eta zaldi handi eta marroi bat eukiko nuke. Txakur bat ere edukiko nuke, zehazki, Cocker Spaniel bat eta ondo zainduko nituzke.
Egunen batean hori guztia egitea gustatuko litzaidake.

1

7 x 7
1.Irakur ezazu adiskidetasunaren ohoretan testua eta hurrengoak komentatu:
A.-“Liburua adiskidetasunaren gorazarrea da”
Liburuak adizkidetasunaz hitz egiten du, probak pasatzean eta denak batera biltzen direnean, behin leku batean.
B.-“Probak gainditu beharra da bizitza”
Bizitzan proba asko pasatu behar ditugula eta ez dakigula noiz eta nola azalduko diren. Liburuan, Sebastianek probak gehinditzen doan bitartean, taldekoa bezala zentitzen dela esan nahi du
C.-“Liburu guztia gehiegikeria da”
Liruru gehiena fikzioz eginda dagoela baina ere benetan biziriko gertaerak daudela esan nahi du.

2.Irakurri Feliperi egindako elkarrizketa eta euskal literaturaz duen iritzia laburtu.
EuskalHerria aspiegitura lortu duela esaten du; baina hor geratu dela esaten du.

3.Nor da Felipe Jauristi? Aipatu haren lanen batzuk.
Felipe Jauristi Galdos, Azkoitian jaio zen 1957an. Jauristiren lehen poema-bilduma Denbora, nostalgia (Baroja, 1985) izan zen. Haur eta gazte literaturari ere hainbat liburu eman dizkio: Turistaren teoria (Erein, 1993), Ilargi-lapurra (Erein, 1994)…
Hainbat sari ere jaso ditu: 1992ko Lizardi Saria, Tristuraren teoria izeneko lanarekin. 1998an Euskadi literatura saria jaso zuen, euskarazko literaturari dagokiona, bere Galderen geografia izeneko liburuagatik.

4.Nor zen Frank Sinatra? Ezagutzen duzu haren kantarik?
Francis Albert Sinatra, 1915eko abenduaren 12an jaio zen Hoboken,New Yersey (Estatu Batuak), eta 1998an hil zen maiatzaren 14an, 82 urte zituenean.
Frank Sinatrak My Way, Singing in the rain, New York, etab. Abezten zituen.